Wat groeit er langs de vaart?

De paarse dovenetel (Lamium purpureum) is een kleine, in West-Europa algemeen voorkomende dovenetel die behoort tot de familie van lipbloemigen (Lamiaceae). De Nederlandse naam dovenetel heeft te maken met de bladen, die lijken op die van de brandnetel, maar deze zijn niet bezet met brandharen. Lamium is afgeleid van het Griekse woord lamos (muil of keelgat) en heeft betrekking op de muilvormige bloemkroon. Purpureum betekent “purperkleurig”.

Deze plant groeit op voedselrijke grond, is schaduwminnend net als schrijver dezes – i.t.t. de meerderheid van de Nederlanders.
Bloeit ook weer lang om niet: van maart tot diep in oktober. Niet zelden kan men ze in zachte winters bloeiend vinden. De nectar is in trek bij de honingbij en bij hommels, zeker begin maart, wanneer de eerste hommel-koninginnen naar buiten komen en
een nest gaan zoeken. De zaden van de paarse dovenetel worden onder andere door mieren verspreid.

De plant is de waardplant voor de rupsen van Coleophora lineolea, de hennepnetelspanner (Perizoma alchemillata), en Prochoreutis myllerana (in een keer vloeiend uitspreken van deze Latijnse namen vereist zeker meerdere keren proberen). In de Flora Batava, deel 4, van Jan Kops (1822) staat dat paarden en schapen dit kruid aten. Koeien daarentegen zouden het versmaden. Met het kruid werden ook motten en luizen verjaagd. In Zweden zou men het in de lente als moeskruid koken en nuttigen.

Ook heden ten dage in Nederland kunnen de jonge scheuten en bladeren (10 minuten gekookt) gegeten worden. U kunt het ook gewoon rauw proberen, bijv een paar blaadjes versnipperen in een salade. Onze voorouders uit de IJzertijd aten deze plant al. Zij is gezond want er zitten veel vezels, verschillende vitamines en ijzer in. Bent u niet zo’n type dat graag eens iets nieuws uitprobeert, zal het u niets kunnen schelen dat de plant langs de Vaart nauwelijks aangetroffen wordt (al zou je dat gezien de foto niet zeggen misschien). Deze plant is in de rest van Nederland juist zeer algemeen.

Wat precies de reden is dat onze Vaartbermen zo slecht bedeeld zijn met deze dovenetel weet ik niet. Maar wat ik wel weet is dat verschil er moet zijn. Hoe meer hoe beter zelfs volgens sommigen.

Aanbevolen artikelen